Những biểu hiện thiếu máu ở trẻ sơ sinh mẹ không nên bỏ qua

Thiếu máu là tình trạng thường gặp ở trẻ sơ sinh, đặc biệt trong giai đoạn bé đang phát triển nhanh chóng và cần được cung cấp đầy đủ dưỡng chất, trong đó có sắt. Tuy nhiên, các dấu hiệu thiếu máu ở trẻ thường không rõ ràng, dễ bị bỏ qua hoặc nhầm lẫn với các vấn đề sinh lý bình thường. Điều này khiến nhiều mẹ chậm trễ trong việc phát hiện và xử lý, từ đó ảnh hưởng đến sức khỏe và sự phát triển lâu dài của con. Vậy những biểu hiện thiếu máu ở trẻ sơ sinh là gì, nguyên nhân do đâu và mẹ cần làm gì để phòng tránh? Bài viết dưới đây sẽ giúp mẹ hiểu rõ hơn để chủ động chăm sóc sức khỏe cho bé.

Vì sao thiếu máu ở trẻ sơ sinh cần được phát hiện sớm?

Thiếu máu ở trẻ sơ sinh, đặc biệt là tình trạng thiếu máu do thiếu sắt cần được phát hiện sớm để tránh ảnh hưởng lâu dài. Bởi sắt là thành phần cấu tạo nên hemoglobin – một loại protein có trong hồng cầu giúp vận chuyển oxy đến các cơ quan trong cơ thể. Khi thiếu máu, đồng nghĩa với việc lượng oxy cung cấp cho não, tim, cơ và các bộ phận quan trọng bị suy giảm. Ở trẻ sơ sinh, điều này ảnh hưởng trực tiếp đến sự phát triển trí não, vận động và khả năng miễn dịch.

Nếu không được phát hiện và can thiệp sớm, những tổn thương thần kinh do thiếu máu thiếu sắt có thể không hồi phục hoàn toàn, ảnh hưởng đến sức khỏe lâu dài của trẻ. Vì vậy, việc nhận biết sớm các biểu hiện thiếu máu ở trẻ sơ sinh là yếu tố then chốt giúp mẹ bảo vệ trẻ trong giai đoạn đầu đời.

Những biểu hiện thiếu máu ở trẻ sơ sinh

Thiếu máu ở trẻ sơ sinh thường biểu hiện qua nhiều dấu hiệu khác nhau, một số có thể dễ dàng nhận biết bằng mắt thường, trong khi một số khác cần quan sát kỹ hơn. Trẻ bị thiếu máu thường có làn da nhợt nhạt hơn bình thường, đặc biệt dễ thấy ở môi, lòng bàn tay hoặc gan bàn chân.

Một số bé có biểu hiện mệt mỏi, lừ đừ, ít vận động, hay ngủ gật và không ngủ sâu. Bé có thể bú kém, dễ nôn trớ hoặc chậm lên cân dù được chăm sóc tốt. Một số trẻ trở nên cáu gắt, quấy khóc nhiều, khó chịu không rõ nguyên nhân. Ngoài ra,  trẻ thiếu máu thì hệ miễn dịch cũng suy giảm, khiến bé dễ bị viêm họng, ho kéo dài hoặc nhiễm trùng đường tiêu hóa.

Nếu mẹ thấy bé có từ hai biểu hiện kể trên trở lên và kéo dài trong nhiều ngày, đặc biệt là khi bé chậm lớn, hay ốm vặt và trông xanh xao, đó có thể là dấu hiệu cảnh báo tình trạng thiếu máu và mẹ nên đưa bé đi thăm khám để được chẩn đoán chính xác.

Nguyên nhân khiến trẻ sơ sinh bị thiếu máu

Có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng trẻ sơ sinh bị thiếu máu:

Thiếu sắt từ trong bụng mẹ

Một trong những nguyên nhân phổ biến nhất khiến trẻ sơ sinh bị thiếu máu chính là lượng sắt dự trữ không đủ ngay từ khi còn trong bụng mẹ. Trẻ khi sinh ra đã mang theo một lượng sắt dự trữ để sử dụng trong vài tháng đầu đời. Do đó, nếu trong giai đoạn mang thai, mẹ bầu bị thiếu máu, dinh dưỡng kém, không bổ sung đầy đủ sắt hoặc mắc bệnh trong thai kỳ, lượng sắt truyền sang thai nhi sẽ không đủ.

Ngoài ra, trẻ sinh non, sinh đôi hoặc nhẹ cân càng có nguy cơ cao bị thiếu sắt bẩm sinh do không được tích trữ đủ lượng sắt cần thiết.

Chế độ dinh dưỡng thiếu sắt

Sau khi chào đời, nếu trẻ được nuôi hoàn toàn bằng sữa mẹ mà không được bổ sung sắt đúng thời điểm, nguy cơ thiếu máu sẽ càng cao. Nguyên nhân là do hàm lượng sắt trong sữa mẹ không đủ để đáp ứng nhu cầu phát triển của bé.

Việc ăn dặm không đúng cách cũng là nguyên nhân gây thiếu máu ở trẻ sơ sinh. Trẻ ăn dặm quá muộn, thực đơn nghèo nàn, không có các nguồn thực phẩm giàu sắt như thịt bò, gan động vật, lòng đỏ trứng hoặc rau xanh sẽ khiến cơ thể không đủ lượng sắt cần thiết để tạo hồng cầu. Ngoài ra, nếu trẻ uống quá nhiều sữa công thức hoặc sữa bò mà không được bổ sung kèm thực phẩm chứa sắt, cơ thể cũng khó hấp thu sắt hiệu quả, từ đó dẫn đến thiếu máu.

Thiếu máu do bệnh lý

Bên cạnh các nguyên nhân liên quan đến dinh dưỡng và thai kỳ, một số trẻ sơ sinh bị thiếu máu do các bệnh lý tiềm ẩn. Những rối loạn về máu như tan máu bẩm sinh (thalassemia), bất đồng nhóm máu giữa mẹ và con hoặc một số rối loạn di truyền khác có thể khiến hồng cầu bị phá hủy sớm, dẫn đến thiếu máu kéo dài.

Cách giúp mẹ phòng ngừa thiếu máu ở trẻ sơ sinh 

Để phòng ngừa thiếu máu ở trẻ sơ sinh, điều quan trọng đầu tiên là mẹ cần được chăm sóc dinh dưỡng thật tốt ngay từ khi mang thai. Việc bổ sung sắt theo hướng dẫn của bác sĩ, kết hợp với chế độ ăn giàu sắt như thịt đỏ, gan động vật, rau xanh sẽ giúp mẹ không bị thiếu máu trong thai kỳ và truyền đủ sắt cho bé.

Sau sinh, mẹ nên theo dõi cân nặng, chỉ số tăng trưởng của bé mỗi tháng để phát hiện sớm dấu hiệu bất thường. Khi trẻ đến tuổi ăn dặm, nên bắt đầu bằng các thực phẩm giàu sắt kết hợp thêm vitamin C từ trái cây tươi sẽ giúp cơ thể bé hấp thu sắt tốt hơn.

Thiếu máu ở trẻ sơ sinh là một tình trạng phổ biến và hoàn toàn có thể phòng ngừa được. Việc phát hiện và can thiệp sớm sẽ giúp bé có được nền tảng sức khỏe tốt, phát triển trí tuệ và thể chất toàn diện trong những năm đầu đời.

Nếu mẹ còn bất kỳ thắc mắc nào về việc bổ sung sắt cho trẻ, hãy gọi ngay đến số hotline 1900989862 để được tư vấn nhé!